15 ოქტომბერს აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტ ილჰამ ალიევსა და ყაზახეთის რესპუბლიკის პრეზიდენტ ყასიმ-ჟომარტ თოყაევს შორის შეხვედრა გაიმართა.
როგორც Report იუწყება, საუბრისას კმაყოფილება გამოითქვა აზერბაიჯანსა და ყაზახეთს შორის სტრატეგიული პარტნიორობისა და მოკავშირეობის ურთიერთობების წარმატებული განვითარებით.
აღინიშნა, რომ აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ვიზიტმა ყაზახეთში, ისევე როგორც ყაზახეთის სახელმწიფოს მეთაურის ვიზიტმა აზერბაიჯანში, მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა ორმხრივი თანამშრომლობის გაფართოებაში.
ხაზი გაესვა, რომ ბაქოში გამართული აზიაში ურთიერთქმედებისა და ნდობის აღდგენის ღონისძიებების თათბირის (CICA) მეშვიდე სამიტი მაღალ დონეზე იყო ორგანიზებული და ამ ღონისძიებამ კარგი შესაძლებლობა შექმნა აზიის რეგიონის ქვეყნებს შორის თანამშრომლობის საკითხების განხილვისთვის.
აზერბაიჯანისა და ყაზახეთის სახელმწიფოს მეთაურებმა ორმხრივი დღის წესრიგის საკითხებზე მოსაზრებები გაცვალეს.
შემდეგ პრეზიდენტებმა, ილჰამ ალიევმა და ყასიმ-ჟომარტ თოყაევმა, ონლაინფორმატში ტრანსკასპიური ოპტიკურ-ბოჭკოვანი საკაბელო ხაზი ოფიციალურად გახსნეს.
სახელმწიფოს მეთაურებს პროექტის შესახებ ინფორმაცია მიაწოდეს.
აღინიშნა, რომ აზერბაიჯანისა და ყაზახეთის მიერ „ციფრული აბრეშუმის გზის“ ინიციატივის ფარგლებში განხორციელებული პროექტი აზიასა და ევროპას შორის ციფრული ურთიერთქმედების ახალ შესაძლებლობებს ქმნის. კასპიის ზღვის ფსკერზე, სუმგაითსა და აქტაუს შორის, დაახლოებით 380 კილომეტრის სიგრძის კაბელი გაიყვანეს. მისი გამტარუნარიანობა წამში 400 ტერაბიტს აღემატება.
ხაზის ექსპლუატაციაში გაშვება შუა დერეფნის სტრატეგიულ მნიშვნელობას გაზრდის არა მხოლოდ სატრანსპორტო მარშრუტის, არამედ ციფრული კავშირის არხის სახითაც. ახალი მარშრუტი ჩინეთიდან და ცენტრალური აზიიდან ევროპაში მონაცემების გადაცემას აზერბაიჯანის, ყაზახეთისა და საქართველოს გავლით, შემდგომ კი შავი ზღვის ან თურქეთის გავლით გახდის შესაძლებელს. ეს გააფართოებს მონაცემთა საერთაშორისო გაცვლის შესაძლებლობებს და გაზრდის ციფრული კომუნიკაციების მდგრადობას. გარდა ამისა, ჩვენი ქვეყნები არა მხოლოდ სტრატეგიული ციფრული ინფრასტრუქტურისა და მომსახურების მომხმარებლებად, არამედ მიმწოდებლებადაც იქცევიან.
ახალი ხაზი დამატებით პირობებს ქმნის ინვესტიციების მოზიდვისთვის, ხელოვნური ინტელექტის მონაცემთა დამუშავების ცენტრების, ღრუბლოვანი სერვისებისა და გამოთვლითი სიმძლავრეების განვითარებისთვის. ეს მაღალტექნოლოგიური ახალი დარგებისა და მაღალი დამატებული ღირებულების მქონე მომსახურების განვითარების პერსპექტივებს ხსნის.
აზერბაიჯანისა და ყაზახეთის პრეზიდენტებმა ღილაკს დააჭირეს, რაც პროექტის ოფიციალურ გაშვებას აღნიშნავდა.
შემდეგ ყაზახეთის პრეზიდენტმა ყასიმ-ჟომარტ ტოკაევმა განაცხადა:
— ეს ძალიან მნიშვნელოვანი პროექტია, რომელსაც, უდავოდ, საერთაშორისო მნიშვნელობა ექნება. თუმცა, ყველაზე მთავარი ის არის, რომ ეს ახალი ტიპის დერეფანია. ეს ნამდვილად არ არის სატრანსპორტო დერეფანი, არამედ რაღაც ახალია, რაც თანამედროვე ეპოქას — დიჯიტალიზაციის ეპოქას შეესაბამება. ეს თანამშრომლობის სრულიად ახალი სახეობაა.
აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა განაცხადა:
— დიახ. ამასთან, ეს კიდევ ერთი ნაბიჯია ცენტრალურ აზიასა და აზერბაიჯანს შორის ურთიერთქმედების გაძლიერების საქმეში. როგორც ყველასთვის ცნობილია, გასული წლის ნოემბერში აზერბაიჯანი საკონსულტაციო შეხვედრების ფორმატის სრულუფლებიანი წევრი გახდა, ხოლო წელს, ცოტა ხნის წინ, უკვე ამ გაერთიანების სრულუფლებიანი წევრის სტატუსით მივიღე მონაწილეობა შეხვედრაში. ეს ურთიერთქმედების გაძლიერების საქმეში კიდევ ერთი წვლილია, რადგან ამ კაბელს გამოიყენებენ როგორც ცენტრალური აზიის, ისე სამხრეთ კავკასიის ქვეყნები და უფრო ფართო გეოგრაფიული არეალის სახელმწიფოები. ასე რომ, დღეს ჩვენ გლობალურ პროექტს ჩავუყარეთ საფუძველი.
ყასიმ-ჟომარტ თოყაევმა დაამატა:
— დიახ, ეს შუა დერეფანია ციფრულ ფორმატში.
შემდეგ, სახელმწიფოს მეთაურების მონაწილეობით, აზერბაიჯანის ციფრული განვითარებისა და ტრანსპორტის მინისტრმა რაშად ნაბიევმა და ყაზახეთის ტრანსპორტის მინისტრმა ნურლან საურანბაევმა გაცვალეს ხელმოწერილი შეთანხმება ტრანსკასპიური საერთაშორისო სატრანსპორტო მარშრუტის (შუა დერეფნის) განვითარების სფეროში თანამშრომლობის შესახებ.
გარდა ამისა, AZCON Holding-ის სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარის რანგში რაშად ნაბიევმა და სააქციო საზოგადოების „Samruk-Kazyna“-ს გამგეობის თავმჯდომარემ, ნურლან ჟაკუპოვმა, გაცვალეს AZCON Holding-სა და „Samruk-Kazyna“-ს შორის ორი მშრალტვირთმზიდი გემის შეძენის აღიარების სერტიფიკატი.